Wandeldag in herfstkleuren: van Veenendaal naar de Eenzame Eik en terug
Op donderdag 16 oktober 2025 trokken wij eropuit voor een herfstwandeling die ons zou leiden door bossen, langs heuvels en over stille paden. De dag begon bewolkt, maar gaandeweg brak de zon door en kleurde het landschap in warme tinten. Het werd een tocht vol natuurbeleving, kleine ontmoetingen en rustgevende momenten.
Start in Veenendaal en het landgoed Prattenburg
Even voor half tien begonnen we onze wandeling in Veenendaal. Al snel bevonden we ons op het uitgestrekte landgoed Prattenburg, waar de herfst zich van haar mooiste kant liet zien. De bomen stonden in volle verkleuring en de geur van natte bladeren hing in de lucht. We passeerden een natuurbegraafplaats, een plek van stilte en bezinning, waar de natuur en herinnering samenkomen.
Na de kruising met de Cuneraweg begon het pad licht te stijgen. We liepen regelmatig over smalle paadjes, soms met nat gras dat onze broekspijpen beroerde. Op andere momenten streelden natte bladeren onze armen, een tastbare herinnering aan de ochtenddauw en de motregen die enkele malen viel.
Landgoed Prattenburg is een historisch en bosrijk landgoed.
In de late middeleeuwen stond hier een boerderij genaamd “Grootveld”.
De naam Prattenburg werd voor het eerst genoemd in 1502.
Het landgoed is eigendom van de familie Van Asch van Wijck:
Sinds 1694 is het landgoed in handen van deze familie, die een belangrijke rol speelt in het beheer en behoud van het terrein.
Het huidige huis op het landgoed werd gebouwd tussen 1887 en 1890 in historistische stijl, ontworpen door architect E.G. Wentink.
Het landgoed beslaat ruim 430 hectare, grotendeels bestaand uit bos.
Er is een natuurbegraafplaats op het terrein, die aansluit bij de waarden van duurzaamheid en verbondenheid met de natuur die de familie koestert.
Met deze wandeling kwamen we niet langs het kasteelachtige huis.
Elsterberg en een verdiende pauze
We dwaalden verder over de flanken van de Elsterberg, waar het landschap ons trakteerde op glooiende hellingen en bosrijke vergezichten. Het was stil in het bos, op het zachte geritsel van bladeren en het gezang van vogels na. Rond kwart voor twaalf bereikten we 't Pannenkoekhuis Sturms, een welkome pauzeplek na een ochtend vol indrukken.
Omdat het restaurant pas om twaalf uur openging, zochten we een plekje in het bushaltehokje vlakbij. Daar aten we ons meegenomen besmeerde boterhammen en wachtten totdat het 12 uur was, de openingstijd van het pannenkoekhuis.
De Elsterberg is een opvallende heuvel op de Utrechtse Heuvelrug, gelegen in de gemeente Rhenen, ten noorden van het dorp Elst.
De Elsterberg ligt tussen Elst en Amerongen, en maakt deel uit van de stuwwal van de Utrechtse Heuvelrug.
De top ligt op ongeveer 62,5 meter boven zeeniveau.
De zuidflank van de Elsterberg herbergt grafheuvels, wat wijst op prehistorische bewoning.
Het gebied valt onder de Boswachterij Amerongse Berg van Staatsbosbeheer en is rijk aan bossen, heide en wild.
Amerongse Bovenpolder en kasteel Amerongen
Na de lunch vervolgden we onze route langs de Amerongse Bovenpolder, een uitgestrekt natuurgebied dat ons leidde tot aan het kasteel van Amerongen.
De Amerongse Bovenpolder is een bijzonder natuurgebied aan de Nederrijn bij Amerongen
Het is gelegen tussen het voormalige steenfabriekterrein bij Elst en de stuw van Amerongen/Maurik.
Het gebied beslaat ongeveer 45 hectare en maakt deel uit van het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug.
Het landschap bestaat uit moeras, plassen, rietvelden, graslanden en een steilrand die de overgang vormt naar de Utrechtse Heuvelrug.
In het kader van het project Noordoever Nederrijn is de uiterwaard omgevormd tot natuurreservaat. Dit project strekt zich uit over 40 kilometer tussen Arnhem en Wijk bij Duurstede.
Er is een kwelgeul aangelegd, een restant van een oude rivierarm, die zorgt voor stromend en schoon water vanuit de Heuvelrug en de Rijn.
Het gebied wordt begraasd door halfwilde paarden en runderen, wat bijdraagt aan het behoud van open vegetatie en biodiversiteit.
De Amerongse Bovenpolder is een hotspot voor water-, moeras- en weidevogels, waaronder de blauwborst en andere stroomminnende soorten.
Vanaf het uitkijkplatform heb je een prachtig zicht op de Bovenpolder, de Nederrijn en Kasteel Amerongen.
Het hierbovengenoemde uitkijkplatform is afgesloten vanwege de slechte staat van de steunpilaren.
Voordat we de Amerongse Berg beklommen, kwamen we langs een oud kerkhof. De sfeer was ingetogen en historisch, een moment van reflectie in een verder levendig landschap.
Bij Mas Montagne genoten we van een heerlijke Latte Macchiato. Het was een rustpunt, een plek om even stil te staan bij de schoonheid van de dag.
Mas Montagne is een sfeervolle horecagelegenheid op de Amerongse Berg, met een rijke geschiedenis die teruggaat tot de 19e eeuw.
1832: Op kadastrale kaarten uit 1832 is al bebouwing zichtbaar op de plek van het huidige Mas Montagne, vermoedelijk een tabaksschuur.
Deze gronden waren eigendom van het Huys Amerongen.
De locatie kreeg halverwege de 19e eeuw de functie van herberg en uitspanning, bekend onder de naam 't Berghuis.
Het was een populaire stop voor wandelaars en toeristen die met de tram naar het Amerongse Bos kwamen.
In 2022 droeg Het Utrechts Landschap de exploitatie van 't Berghuis over aan Maaike Olthoff en Eric Schmets.
Zij startten een pop-up restaurant onder de naam Mas Montagne — Frans voor Berghuis.
De nieuwe uitbaters zetten in op duurzame en regionale producten, met een seizoensgebonden menukaart en een gastvrije sfeer midden in de natuur.
Naast het restaurant is er ook een tabaksschuur die dienstdoet als vergaderruimte en evenementenlocatie waaronder een rust van een wandeltocht.
Mas Montagne is dus niet zomaar een horecagelegenheid, maar een plek waar historie, natuur en gastvrijheid samenkomen.
Panorama over de Betuwe en de Eenzame Eik
Vlak voordat we de Eenzame Eik bereikten, werden we verrast door een adembenemend panorama over de Betuwe. De uitgestrekte bossen lagen als een schilderij voor ons uitgestrekt.
De Eenzame Eik is een markante boom op de Amerongse Berg, gelegen in het Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug.
Deze eik is niet zomaar een boom ― hij staat centraal in een historisch en landschappelijk bijzonder gebied: het sterrenbos van Amerongen.
De boom werd vermoedelijk geplant rond 1792, tijdens de aanleg van het sterrenbos in opdracht van de eigenaren van Kasteel Amerongen.
Het Sterrenbos is aangelegd in de vorm van een wagenwiel met acht spaken, waarbij de Eenzame Eik het centrale punt vormt.
De eik is duidelijk solitair opgegroeid, wat hem een opvallende en bijna monumentale uitstraling geeft.
De Eenzame Eik bevindt zich op een tweede, iets lagere top van de Amerongse Berg, op ongeveer 400 meter van het hoogste punt van de Utrechtse Heuvelrug (69 meter boven NAP).
De Eenzame Eik is meer dan een boom ― het is een symbool van tijd, natuur en geschiedenis. Een plek waar je even stil kunt staan, letterlijk en figuurlijk.
Egelmeer en opnieuw Prattenburg
Na de Eenzame Eik daalde ons pad en kregen we uitzicht op Veenendaal.
Het verdere verloop van de wandeling voerde met een ruime bocht om het Egelmeer waarbij wij het Egelmeer geen enkele maal zagen.
Met een ruime bocht liepen we om het Egelmeer heen, een verstild stukje natuur dat ons opnieuw deed beseffen hoe bijzonder deze omgeving is.
Als afsluiting van onze tocht kwamen we opnieuw langs de natuurbegraafplaats van Prattenburg. Daarmee maakten we een symbolische cirkel rond onze dag. De zon brak nog even door, alsof ze ons uitzwaaide.
Het was een prachtige wandeldag geworden ― vol natuur, stilte, verwondering en warme momenten. Voldaan en met frisse hoofden keerden we huiswaarts, dankbaar voor deze ervaring.
Klik HIER voor de betekenis van de buttons die boven aan dit verslag staan.
Henri Floor |
