Een romantische wandeling door Hanzestad Deventer
Op vrijdag 3 oktober 2025 was onze trouwdag.
Wij zijn op onze trouwdag gewoon om dan een wandeling te maken.
Dit jaar was dat een stadswandeling door Deventer.
Met de trein waren wij naar Deventer gereden.
Deventer is een van de oudste steden van Nederland en een parel aan de IJssel. Deventer was in de middeleeuwen een belangrijke Hanzestad, en dat rijke verleden is nog altijd zichtbaar in de monumentale gebouwen, smalle steegjes en levendige pleinen.
Start bij Station Deventer
Vanaf het station begon onze wandeling richting de Walstraat, via de Leeuwenbrug en de Verzetslaan. Voordat we met een korte klim onze route zouden vervolgen, verlieten we de route voor een koffiestop bij Bagel and Beans, ons favoriete koffietentje. Daarna liepen we weer terug naar de route en vervolgden met een korte klim door de achtertuinen. Daarop kwamen wij in de Walstraat terecht, een charmante straat vol galerieën, antiekwinkels en ateliers. Deze straat is een geliefde plek voor kunstenaars en creatievelingen, en ademt een intieme sfeer.
De Grote Synagoge en het Bergkwartier
Via de Prinsenplaats en Shoshannastraat passeerden wij de imposante Grote Synagoge aan de Golstraat. Gebouwd in 1892 in neorenaissancestijl, is dit rijksmonument een stille getuige van het Joodse leven in Deventer.
De Grote Synagoge staat al sinds 1892 in Deventer. Het ontwerp kwam van architect J.A. Mulock Houwer, destijds ook wel bekend als Bouwmeester der gemeente Deventer. Tijdens de Tweede Wereldoorlog vernielde een groep NSB’ers een groot deel van de joodse elementen van het interieur van de synagoge. Door de jaren heen is de synagoge van 1892 tot 1941, van 1947 tot 1952 en daarna van 2010 tot 2018 in gebruik is geweest.
De synagoge bevindt zich aan de Golstraat. Het steegje aan de achterkant van het gebouw heet volgens Google Maps Soshannastraat. Op een straatnaambordje dat aan een muur is bevestigd, staat een Hebreeuwse tekst. Ons Hebreeuws is niet meer wat het geweest is en dus vroegen we Manja van het Etty Hillesum Centrum om hulp. Op het straatnaambordje staat: straat van Beth Shoshanna. Het is geplaatst door de mensen van Beth Shoshanna, de joodse gemeente die enige tijd diensten hield in de grote synagoge. Nu doen zij dat in Raalte. De leiding van die gemeente is in handen van Tom Fürstenberg.
De synagoge is de laatste tijd veelvuldig in het nieuws geweest. Begin 2018 werd het rijksmonument verkocht aan Deventer ondernemer Sahin. Hij wilde er een foodhal; realiseren. Beth Shoshanna vond onder protest een nieuw onderkomen in de voormalige synagoge van Raalte. Tot op heden staat de synagoge leeg.
Daarna wandelden we het Bergkwartier binnen, een schilderachtig deel van de stad met smalle straatjes, historische panden en een sfeer die doet denken aan het Dickens Festijn dat hier jaarlijks plaatsvindt. De Bergkerk torende statig boven het plein uit, een rustpunt in het hart van dit sfeervolle kwartier.
Het Bergkwartier in Deventer is een van de meest betoverende en historische delen van de stad. Met zijn kronkelende straatjes, middeleeuwse gevels en authentieke sfeer lijkt het alsof de tijd hier heeft stilgestaan. Dit stadsdeel werd in de jaren '60 en '70 zorgvuldig gerestaureerd en is sindsdien een levend monument van Deventers rijke verleden.
Elk jaar in december verandert het Bergkwartier in een 19e-eeuws Engels stadje tijdens het beroemde Dickens Festijn. Meer dan 950 acteurs en figuranten brengen de wereld van Charles Dickens tot leven: van Oliver Twist tot Scrooge, van kantoorklerken tot deftige dames, van bedelaars tot koetsiers. De straten worden versierd met kerstgroen, kraampjes, en ouderwetse verlichting, waardoor bezoekers zich wanen in het Victoriaanse tijdperk.
De Brink en Deventer Koek
We bereikten de Brink, het centrale plein van Deventer, omzoomd door terrassen en historische gebouwen. Hier bevindt zich de beroemde Deventer Koekwinkel Bussink, waar al sinds 1593 de kruidige Deventer Koek wordt verkocht. Een proeverij mocht (in princiepe) natuurlijk niet ontbreken!
Aan de Brink ligt ook Museum de Waag, gevestigd in een laatgotisch waaggebouw uit 1528. Het museum vertelt het verhaal van Deventer als handelsstad en toont archeologische vondsten en kunst.
Speelgoedmuseum en Lebu'nuskerk
Na het Speelgoedmuseum aan de Boterstraat, waar nostalgie en verwondering samenkomen, wandelden we richting het Grote Kerkhof. Hier staat de imposante Lebuïnuskerk, een gotische basiliek die ooit het centrum was van het religieuze leven in Deventer.
De Lebuïnuskerk in Deventer is een indrukwekkend gotisch bouwwerk dat het silhouet van de stad domineert. Gelegen aan het Grote Kerkhof, vormt deze kerk al eeuwenlang het religieuze en culturele hart van Deventer.
De kerk is vernoemd naar de Angelsaksische missionaris Lebuïnus, die in de 8e eeuw het christendom naar deze regio bracht.
De huidige kerk werd gebouwd in de 15e eeuw en is een prachtig voorbeeld van de Brabantse gotiek, met hoge gewelven, elegante spitsbogen en een imposante toren van ruim 60 meter hoog.
De toren biedt een panoramisch uitzicht over de stad en de IJssel ― een aanrader voor wie de klim aandurft.
De kerk wordt niet alleen gebruikt voor kerkdiensten, maar ook voor concerten, exposities en lezingen. De akoestiek is bijzonder geschikt voor orgelmuziek.
Binnen vind je een indrukwekkend Schnitger-orgel uit de 18e eeuw, een van de mooiste barokorgels van Nederland.
De Lebuïnuskerk straalt rust en grandeur uit. De combinatie van eeuwenoude stenen, glas-in-loodramen en het zachte licht dat door de hoge ramen valt, maakt een bezoek tot een bijna spirituele ervaring.
Kranensteeg, Kloostertuin en De Proosdij
De Kranensteeg, een verborgen steegje, bood een verrassende inkijk in het oude Deventer. Langs de Kloostertuin liep ons pad verder, een groene oase in de stad. De Proosdij, het oudste stenen woonhuis van Nederland, markeerde een historisch hoogtepunt van de wandeling.
Hanzeverleden en verborgen steegjes
Via de Spijkerboorsteeg en de Pontsteeg ontdekten we het Hanzeverleden dat op muren en gevels wordt verteld. De Broederenkerk, een voormalige kloosterkerk, vormde een indrukwekkend sluitstuk van het religieuze erfgoed op onze route.
Terug naar het station
Langs de Smidsgang en Op de Keizer leidde de route ons terug naar het station. Een cirkel was rond, maar de herinneringen aan deze wandeling zullen nog lang blijven.
Omdat we nog 2½ uur over hadden voordat het 4 uur was, besloten we de route tegengesteld te lopen. Nu deden we het in een duur. Op de heenroute deden we er drie uur over.
Een dag om te koesteren
Deze stadswandeling was meer dan een route van twee maal vier kilometer. Het was een reis door tijd en liefde, langs plekken die verhalen fluisteren en geschiedenis ademen. Op onze trouwdag hebben wij niet alleen Deventer verkend, maar ook samen een nieuw hoofdstuk geschreven in ons eigen verhaal.
Klik HIER voor de betekenis van de buttons die boven aan dit verslag staan.
Henri Floor |
