Sint Nicolaastocht vanuit Leusden

Op zaterdag 29 november 2008 organiseerde de SGWB een wandeltocht vanuit Leusden, De start was officieel vanaf 10 uur. Maar toen wij even voor 10 uur kwamen aangereden met de auto kwamen ons al startende wandelaars tegemoet. De officiële parkeerplaats lag enige honderden meters van de start.
De start was vanuit de kantine van Korfbalvereniging Antilopen aan de Bavoortseweg op sportpark Buynink. Er kon gestart worden op de afstanden van naar keuze 5, 10, 15 of 20 km. Wij kozen het 20 km parkoers. We verlieten de start. Eerst liepen we langs sportvelden en zwembad Octopus. Na passage van een goederenspoorwegovergang liepen we naar de N226 en volgden deze even in de richting van Amersfoort.
Bij de Heiligenbergerbeek verlieten we de N226 en volgden de Treekerweg, een weg waar we verschillende trajecten van zouden belopen.

De acht kilometer lange Heiligenbergerbeekdankt zijn naam aan Landgoed Heiligenberg, een oude buitenplaats waar de beek langs stroomt, ten zuiden van Amersfoort en de A28. De beek voert overtollig water uit de Gelderse Vallei af en voorziet de Amersfoortse stadsgrachten van schoon water. Bij de poort ‘Monnikendam’, een van de twee overgebleven stadspoorten, stroomt de beek onder de oude stadsmuur de binnenstad in. Er worden plannen uitgewerkt waarin de Heiligenbergerbeek een ecologische verbindingszone gaat vormen tussen enkele land3 goederen en een paar natuurgebieden, zoals Den Treek. Wanneer er nevengeulen zijn gegraven en natuurlijke oevers met riet en struikgewas zijn aangelegd, zullen vissen, insecten en amfibieën zich beter thuis voelen.

Voorbij café restaurant Bavoort, dat tegenover Huize d’Oude Tol lag, sloegen we af en volgden de Molenhoek-straat. We kwamen uit op de Buurtweg. Langs de kant van de weg hingen fraaie uithangborden zoals St. Hubertushof en ’t Jagertje. Bij het bord van de bebouwde kom van Leusden-Zuid sloegen we voor een weiland af. Dit was de Paradijsweg. Verderop volgden we borden in de richting van het YMCA terrein. Op 3 km was de eerste grote rust. Deze was gelegen aan een hoog, rietgedekt huis, dat door zijn hoogte niet op een gewone boerderij leek, maar er voor de rest wel de bouwvorm van had.
Eigenlijk wilde ik doorlopen. Maar Coos was al vooruitgelopen en had ook al een bekertje koffie voor mij besteld. Buiten stonden tafels en banken waar we ons neervleiden. We vervolgden ons pad en liepen naar het verlengde van de Buurtweg. Deze weg was inmiddels overgegaan in een zandweg. We volgden deze weg even langs de bosrand alvorens op een geschikt moment definitief het bos in te duiken. We volgden hier een traject van de ANWB-fietsroute Leusderheide We kwamen hier op korte afstand langs een gebied met de naam ’t Waswater. Er stond hier een tractor, die als lading omgezaagde bomen had. Vooralsnog volgden we zandwegen. De markering was over het algemeen zeer goed. De routebeschrijving stelde niet voor. Er was wel een routebeschrijving, maar daarmee was de wandeling niet te volgen. We waren dan ook blij dat alle pijlen in het bos nog aanwezig waren.
Verschillende keren liepen we over zandwegen met langs de kant van de weg opgestapelde omgezaagde boomstammen. Daarna dwaalden we een tijdlang door het Leusderbos en de Treekerduinen. De lus van de 20 km was ten opzichte van de 15 km opvallend klein. We kregen het idee dat het 20 km parkoers hooguit 2 km langer was dan het 15 km parkoers. Het was wel het allermooiste gedeelte van de route met enige smalle bospaden. We kwamen uit op de Heetvelderweg en liepen langs een fraaie boerderij uit 1614. Het oorspronkelijke bouwjaar was boven de ingang rondom een familiewapen ingemetseld. Even verderop werd Huize Den Treek bereikt.

Landgoed Den Treek-Henschoten Op de overgang van de Gelderse Vallei en de Utrechtse Heuvelrug ligt Landgoed Den Treek-Henschoten. In 1807 kocht Willem Hendrik de Beaufort een 14e-eeuwse boerenhofstede aan die toen al de naam Den Treek droeg. Het landgoed bestond uit uitgestrekte bossen en landerijen. Hij verbouwde het landhuis en liet een tuin aanleggen met een duiventoren en verschillende vijverpartijen. In 1919 vond er een fusie plaats met Landgoed Henschoten, zodat de officiële naam veranderde in Landgoed Den Treek-Henschoten. Op het landgoed zijn in de loop der tijd enkele dienstwoningen verrezen en twee koetshuizen. Nu, twee eeuwen later, is het landgoed nog steeds in handen van de familie De Beaufort. De vele nazaten zijn tegenwoordig allemaal aandeelhouder van Landgoed Den Treek-Henschoten BV.

Er werd hier aan de weg gewerkt en over een paar zandheuveltjes vervolgden we ons pad. We liepen hier even van de route af om een aantal fraaie woningen te bezichtigen van buitenplaats Den Treek, zoals boerderij De Ossenstal, het jachthuis, het koetshuis en de tuinmanswoning met schuur
We doken opnieuw de bossen in en genoten opnieuw van het fraaie bladerdek, dat in het hele bos waarneembaar is. Op 15 km werd volgens de routebeschrijving de tweede grote rust bereikt op dezelfde locatie als de eerste grote rust. Het was nu aanzienlijk drukker dan de eerste keer, toen we hier kwamen.
Bij boerderij Ooyevaarshorst kwamen we weer op de Treekerweg. Even verderop passeerden we, de aan één zijde witgeschilderde dwarshuisboerderij ’t Veentje. Bij een volgende boerderij konden we al kerstbomen kopen. Toen we bij de drukke N226 aankwamen stond het verkeer vrijwel stil. Er lag een man, waarschijnlijk een wandelaar, op de weg en was vermoedelijk aangereden. Een ambulance en de politie waren net gearriveerd.
Spoedig verlieten we de N226 weer en liepen naar de goederenspoorlijn.

In 1886 werd de spoorverbinding van Amersfoort naar Kesteren feestelijk in gebruik genomen. Het treinvervoer gaf landbouw en economie in de Gelderse Vallei een grote impuls. Vier jaar later werd de lijn doorgetrokken naar Keulen; een internationale spoorverbinding was een feit. Het personenvervoer over deze lijn kwam tot een abrupt einde nadat in 1944 de spoorbrug bij Rhenen door de Duitsers werd verwoest. Tot in de jaren tachtig reden er nog enkele lokale goederentreinen op het traject. Daarna raakte de oude spoorlijn in onbruik. Vandaag de dag is het spoor begroeid met planten en struiken en vormt een belangrijke ecologische verbindingszone voor flora en fauna.

Nadat we deze waren overgestoken volgden we de Heiligenbergerbeek en kregen uitzicht op Huize Lockhorst. Verderop staken we de Heiligenbergerbeek over via een witgekleurde brug. We kwamen uit op de Lockhorsterweg en bij het Koetshuis bij buitenplaats De Heilgenberg staken we de Heiligenbergerweg over. Via de Burgemeester De Beaufortweg werd de weg Groene Zoom weg bereikt en spoedig daarop de finish.
Het was best een aardige tocht geworden. Bij de finish kregen we nog een kom erwtensoep bij inlevering van een bon, die we bij inschrijving hadden ontvagen. Er waren 529 deelnemers. De parkoersbeschrijving gaf aan dat de tocht 19 km lang was. Maar volgens ons was dat hooguit 17 km. De SGWB organiseerde in het verleden seniorenwandeltochten met onder andere de afstand van 40 km. Toen konstateerden we meerdere malen dat de afstand (36 km) lager uitviel. Het patroon om tochten beduidend korter te maken dan de officieel aangekondigde afstand wordt dus kennelijk voortgezet.
We zagen verschillende bekenden van WS78 wandeltochten. Zo was er een wandelaar, die als enige de 11.000 WS78 km heeft gehaald en daarna gestopt is bij WS78. Verder zagen we de uitzetster van de WS78 tocht vanuit Voorhout met haar zoon. De WS78 tocht vanuit Voorhout wordt op 13 december 2008 georganiseerd. In de organisatie van deze tocht zat een wandelaar, die mede parkoersuitzetter was van de WS78 tocht vanuit Lelystad op 18 oktober 2008. Er was ook een WS78 echtpaar die met twee van hun kleinkinderen liepen.
We hadden voor deze dag eigenlijk in Rogat (gemeente Meppel) bij de FLAL willen lopen. Dat is door omstandigheden niet doorgegaan. Nadat we foto's van deze tocht hebben gezien, vonden we het toch niet zo heel jammer, dat we in Rogat niet van de partij waren. Want in Leusden was het gedurende de gehele tocht droog gebleven, terwijl het in Rogat regenachtig was geweest.

Henri Floor

Klik