Geschiedenis van de wijk bloemenkwartier.
De bouw van de bloemenbuurt in de volksmond ook wel Floradorp of Rimboe genoemd begon midden jaren twintig. Dit was het Amsterdamse Wijkje, dat werd gerealiseerd in het kader van de herplaatsing van krotbewonenden. De regering was bereid geld uit te trekken voor de huisvesting van deze mensen. In Amsterdam werden rond 1925 op grote schaal woningen onbewoonbaar verklaard en plannen gemaakt voor vervangende volkswoningbouw. Een voorwaarde die Den-Haag stelde was dat de nieuwe huizen verstoken dienden te blijven van overbodige luxe, de kamertjes kregen de minimum afmetingen en een badkamer was al helemaal uit den boze. Het ging om 600 woningen voor grote gezinnen en hadden drie of vier slaapkamers. In 1927 werden de eerste 183 huizen opgeleverd en in 1929 de laatste. De bouw vorderde niet snel, omdat er voortdurende stakingen en conflicten uitbraken. Het merendeel van de nieuwe Floradorp-bewoners kwam uit onbewoonbaar verklaarde woningen.

Aan de rand van de Kadoelerbreek stond eerst een watermolen. Nu staat er een ‘gemaal’. Dat is een grote pomp die het water van de ene naar de andere sloot kan pompen. De ene sloot ligt lager dan de andere en om te voorkomen dat de lage sloot overstroomt, pompt het gemaal het water naar de hogere sloot. Er staan twee gebouwen, een heel modern en een oud. Het oude gemaal is in 1875 gebouwd. Het was eerst een stoomgemaal. Later kwam er een elektrische pomp in. Het nieuwe gemaal is in 1987 gebouwd. De architect kreeg een prijs omdat het zo mooi past in de omgeving.
De betekenis van het woord breek in Wilmkebreek, Kadoelerbreek of, Buiksloterbreek luidt:
Een breek of wiel is een plaats waar na een dijkdoorbraak het water met grof geweld het land uitholde en een diepe put of kolkgat van soms wel tien meter diep achterliet. Omdat het lastig bleek deze gaten weer te dichten, werd er vaak een nieuwe dijk omheen gelegd. De waterplas bleef dan gewoon liggen. Vaak zijn ze idyllisch door huizen met tuintjes omringd en bijna altijd broeden er meerkoeten en futen.

Na de afslag naar Landsmeer ging de Buiksloterdijk over in de Landsmeerderdijk. Bij de Stoombootweg sloegen we af en even later verlieten we Amsterdam door de wijk Oostzanerwerf. Langs het riviertje Twiske liepen we onder de A10-snelweg en het gelijknamige recreatiegebied in. Na de snelweg liepen we langs de westkant van Landsmeer. Links van de ophaalbrug lag de Twiskemolen aan de rand van de Westplas.

De Twiskemolen is een achtkantige boven-binnenkruier. De watermolen is omstreeks 1580 gebouwd in de Hooglandspolder bij Barsingerhorn als “schepradmolen”. Met de komst van het elektrische gemaal na de Tweede Wereldoorlog raakte de molen buiten gebruik en snel in verval. In 1967 werd de molen afgebroken en opgeslagen. In 1973 kocht Het Twiske de restanten van de molen op. Samen met de Rijksdienst voor de Monumentenzorg werd een reconstructieplan voor de herbouw opgesteld. De oude romp, de kap en enkele andere onderdelen konden opnieuw worden gebruikt. Het binnenwerk moest geheel worden vernieuwd en geschikt worden gemaakt voor bewoning. De molen werd opgebouwd aan de Zuidwestplas en is sindsdien weer in gebruik. Het overtollige water uit Het Twiske wordt via de vijzel uitgeslagen naar de polder Oostzaan. De molen beschikt wel over een elektrische hulpmotor, maar de molenaar maakt zoveel mogelijk gebruik van de wind.

Rond Oostzaan, Den Ilp en Landsmeer is door de eeuwen heen turf gewonnen. Het bleef hier bij wilde, kleinschalige verveningen. Nadat het hoogveen was opgeraakt ging men het laagveen met zogenaamde trekbeugels opbaggeren. Het veen werd vervolgens op smalle stroken land uitgelegd, gedroogd en in dikke turven gesneden. Zo ontstond een landschap met legakkers en petgaten; ‘dellen’ in het Oostzaans geheten. Met een brakwatervegetatie en een grote vogelrijkdom.
Gedurende de crisisjaren, in 1930, kocht Natuurmonumenten grond aan bij het veenstroompje De Twiske. De Provinciale Waterstaat van Noord-Holland had echter geheime droogmakingplannen die dienden als werkverschaffingsproject. Het waterland werd onteigend en werklozen werden ingezet om het karwei te klaren. Het project werd een fiasco: het drooggemaakte deel bleek geen hoogwaardige cultuurgrond voor tuinders op te leveren. Het zoutgehalte was namelijk te hoog. Men stopte in 1956 met het project. Het noordelijk deel was nog steeds nat en verruigd.
In 1960 werd in de omgeving een diepe zandplas uitgebaggerd. Men had veel zand nodig voor de aanleg van het Coentunneltrace en dat zand werd gevonden onder het veen en de klei van Het Twiske. Door de zandwinning ontstond een grote plas: de Stootersplas. Die plas kwam goed van pas. Begin jaren 60 was er namelijk veel vraag naar recreatieruimte bij de grote steden. Besloten werd Het Twiske in te richten voor verschillende soorten recreatie. In 1972 is met de aanleg begonnen. Het riviertje De Twiske werd opnieuw gegraven en het wateroppervlak van het gebied uitgebreid tot 200 hectare. Zo ontstond Het Twiske als recreatiegebied.

In Polder Purmerland was de eerste verzorgingspost op 11 kilometer. De plastic bekertjes moesten vanwege de harde westenwind goed vastgehouden worden. Enige klapstoeltjes van de verzorging woeien spontaan weg. Verderop liepen we even op korte afstand langs de spoorlijn Zaandam-Hoorn. Aan de andere kant van de spoorlijn liep hier de Ringvaart van de Wijde Wormer.
Na een haakse bocht in het parkoers werd Purmerland bereikt. Het laatste traject naar het centrum van Purmerland over het Wormerpad voerde over een paar tegels breed pad. Purmerland werd gedomineerd door een grote dorpskerk met achterliggende begraafplaats.

Hoewel de tegenwoordige grootte het niet zou doen vermoeden, was Purmerland ooit een belangrijke plaats. De man die centraal in het licht op de Nachtwacht van Rembrandt staat is Frans Banning Cocq. Hij was burgemeester van Amsterdam en Heer van Purmerlant en Ilpendam. Deze plaatsen waren in de Gouden Eeuw de graanschuur van Amsterdam, omdat er vruchtbare grond ter beschikking was door het ontwateren van het veen. Door dat ontwateren klonk het veen sterk in, totdat het op het laagwaterniveau van de Zuiderzee terecht kwam. Dit luidde dan ook het verval voor Purmerland in. Tegenwoordig bestaat de bevolking steeds meer uit stadsmensen die afkomen op de grote en dure huizen die op de plaats van de vroegere kleine huisjes gebouwd worden.

De gaaf bewaard gebleven Kwadijkse watertoren met Art Deco-decor en twee gecombineerde vlakbodemreservoirs is van algemeen belang vanwege de architectonische- en cultuurhistorische waarde en de typologische betekenis. De toren heeft ruimtelijk-landschappelijke waarde vanwege het markante silhouet in het open landschap. De watertoren, gebouwd in 1925 in opdracht van het Provinciaal Waterleidingbedrijf van Noord-Holland, heeft een hoogte van 45,5 meter en twee waterreservoirs met een inhoud van elk 500 m3. Na jarenlange dienst is de watertoren enkele jaren geleden gesloten. De toren is aan particulieren verkocht die er in zijn gaan wonen.
Kwadijk heeft haar eigen legende, namelijk die van de barones op het witte paard.
Een aantal jaren geleden gesloopte boerderij aan het Schouweinde, net over de spoorwegovergang, plus vele landerijen zouden eigendom zijn geweest van een adellijke dame. Testamentair had zij bepaald dat na haar dood haar bezittingen nooit verkocht mochten worden. Zij zou namelijk 200 jaar na haar dood terugkeren, gezeten op een wit paard. Deze legende zou rond 1648 zijn ontstaan dus rond 1848 zou deze dame terug hebben moeten keren. Helaas.... niemand heeft haar ooit gezien.

Aan het einde van Kwadijk sloegen we af over de Hobrederdijk naar Hobrede, een fietspad. In Hobrede stonden op talrijke plaatsen een soort verkeersborden. Een wit bord met rode rand. Maar de rode rand had de vorm van een hart en binnenin stond 30. Het was uiteraard voor automobilisten de bedoeling om niet harder dan 30 km te rijden. In het dorp stonden meerdere keren de tekst “Rijd met je hart in onze buurt”. De eerste keer zagen we deze tekst voor dorpshuis De Zwaan hangen.

Hobrede, een dorpje met net 180 inwoners, ligt vlak boven Purmerend. Dorpshuis De Zwaan vormt een belangrijk ontmoetingspunt voor de dorpsgenoten. Tal van verenigingen, comités en clubs hebben hier hun thuishonk en maken gebruik van de eenvoudige maar doeltreffende accommodatie. Met veel energie en doorzettingsvermogen is dit Dorpshuis door de inwoners van Hobrede zelf tot stand gebracht en gebouwd in 1990-1991. En nog steeds zijn veel vrijwilligers wekelijks in touw om hun Dorpshuis in stand te houden. Schoonmaak, tuinonderhoud, gebouwonderhoud, bardiensten, te veel om op te noemen. Alle energie wordt belangeloos door de vrijwilligers beschikbaar gesteld.
We komen verschillende namen voor Hobrede tegen. Het werd ook wel als Hobree of Obreet geschreven. Oorspronkelijk heet het Dreyerhobreden, naar het dorp Drey en ook wel Vrei, dat zijn naam heeft verloren. De naam Drey verwijst naar drift bij het werkwoord drijven en dat voert naar de betekenis van "natuurlijke waterloop" waarin het water wegstroomt. De veenstroom Drei of Dray stroomt nu nog ten zuiden van Kwadijk. In een repertorium op leengoederen wordt de naam Dreye vermeld. Er wordt hier een perceel grond genoemd dat te Dreye was gelegen.

Jacobus Bouman 1799-1877
Bouman was veehouder en wat men tegenwoordig noemt een autodidact. Hij diende de gemeenschap in vele functies. Zo was hij president/kerkvoogd, hoofdingeland, medeoprichter en bestuurslid van de Hollandse Maatschappij van Landbouw. Hij was eveneens medeoprichter van het Beemster Veefonds, dat destijds voor veel binnen- en buitenlandse instellingen tot voorbeeld diende. Bouman had bovendien contacten met geleerden in ons land. Ook schreef hij artikelen in tijdschriften over landbouw. Met zijn boek ' Bedijking, opkomst en bloei van de Beemster' heeft hij veel bijgedragen aan de geschiedschrijving over de droogmaking.

Oosthuizen, schitterend gelegen aan de Beemster Ringvaart, zo'n twintig kilometer boven Amsterdam, is trots op zijn Grote Kerk. Met recht, want al vijf eeuwen bepaalt deze gotische kruiskerk met haar hoge vensters het silhouet van Oosthuizen. Prachtig is het kruisingstorentje met zijn opengewerkte peerspits. Van dit type kerken, eens zo karakteristiek voor de kustprovincies, zijn er nu helaas nog maar weinig over. Oosthuizen was vanaf 1392 een vrije heerlijkheid met een eigen bestuur en eigen rechtspraak. Vele beroemde geslachten bestierden het gebied, waaronder de regentenfamilie Van Bredehoff. Francois van Bredehoff (1643-1721 ) bekleedde verscheidene functies. Zo was hij behalve heer van Oosthuizen ook burgemeester van Hoorn en bewindhebber van de VOC daar.

Net buiten Oosthuizen was bij een Total-benzinepomp een afslag waar vlak voorbij een verzorgingspost was op 30½ km. Even overwogen we nog om koffie te gaan drinken bij de benzinepomp.
We bleven de Beemsterringvaart volgen, nu over het Beetsdijkje. Voor de A7 snelweg volgden we de snelweg parallel tot aan de Korsloot. Hier liepen we onder de snelweg door, parallel aan de Stobbenwal. Een Stobbenwal is een passage voor kleine dieren zoals egels, wezels, muizen, hazen, kikkers en padden.
In Beets staken we de Korsloot over en volgden deze nu tot aan de N247 (Purmerend-Hoorn). Bij de Beetserbrug volgden we de N247 in de richting van Hoorn. We staken de Beemster Uitwatering over op de plek waar Oudendijk aan onze westelijke zijde lag en Schardam aan onze Oostzijde.

De gemeente Koggenland bestaat uit de volgende dorpskernen: Avenhorn, Berkhout, Berkmeer, De Goorn, Grosthuizen, Hensbroek, Obdam, Oudendijk, Rustenburg, Scharwoude, Spierdijk, Ursem, Wogmeer en Zuidermeer. Oudendijk was een zelfstandige gemeente tot 1 januari 1979. Toen werd de gemeente samengevoegd met Avenhorn, Berkhout en Ursem tot de gemeente Wester-Koggenland. Een lintdorp aan de Westfriese Omringdijk en de Beemsteruitwatering. Dit deel van de gemeente Koggenland grenst aan de gemeente Zeevang.
Elk jaar wordt in Oudendijk de Prutmarathon georganiseerd. Het parkoers is 4,2 km lang en loopt over de weg en door het land met 40 sloten.
Oudendijk ligt aan de monumentale 126 kilometer lange Westfriese Omringdijk. De ouderdom van Oudendijk wordt o.a. bevestigd door de zogenaamde dalie-gaten in de omgeving. Deze ontstonden omdat de boeren in de 11e en 12e eeuw grote gaten groeven in de dikke veenlaag (waarmee het grootste gedeelte van West Friesland bedekt was) en de onderliggende zavel en klei naar boven haalden om hun land te bemesten.
Oudendijk ligt aan de Beemster Uitwatering, gegraven na het droogleggen van de Beemster in het jaar 1612. Het graven van deze ringsloot had letterlijk en figuurlijk heel wat voeten in de aarde, de boeren door wier land de ringsloot gegraven moest worden waren hier uiteraard niet gelukkig mee. Uiteindelijk gaven ze toestemming onder het beding dat zij hun in de Beetskoog gelegen landerijen 'ten eeuwigen dage' per brug konden bereiken. Momenteel telt Oudendijk nog 7 van deze karakteristieke bruggen, die samen met de kerk beeldbepalend voor het dorp zijn.

De Hulk is een recreatiegebied ten zuiden van Hoorn en gesitueerd langs de A7. De Hulk is aangelegd tussen 1983 en 1989 in het kader van de landinrichting “WesterKogge”. Het ligt achter de 700 jaar oude Westfriese omringdijk op een kruispunt van oude vaarwegen (de trekvaarten naar Alkmaar en Amsterdam). De Hulk is 58 hectare groot en ingedeeld in een binnen- en buitendijks gebied. Als landschapselement bestaat het uit drie delen die gescheiden zijn door de spoorlijn, wegen en sloten. De Hulk is gevarieerd ingericht en is een open parkachtig gebied waarin bosvakken, struiken en struwelen worden afgewisseld met graslanden. Een deel van de oevers is ecologisch aangelegd. In een gedeelte van De Hulk ligt de nadruk op natuurbouw waar een gevarieerde planten- en dierenrijkdom te zien is. Hier grazen runderen en schapen op de weilanden.In De Hulk kunt u wandelen, fietsen, vissen en varen. Voor de kinderen zijn er speelweiden. Vanuit het IJsselmeer kunt u met uw kano overstappen naar het binnenvaarwater in De Hulk. De kano-overstapplaats bevindt zich bij het gemaal onder aan de dijk. Ook kunt u via de mooie vaarroute Westerkogge varen of in de winter, als de gelegenheid zich voordoet, schaatsen naar polder de Westerkogge. In deze polder verbindt het water de dijkdorpen met elkaar. U kunt daar vanaf het water genieten van het mooie waterrijke landschap en de fraaie stolpboerderijen.

Aan het eind van de Berkhoutweg was de officiële finish. Daarna was het nog een klein eindje lopen naar de Atletiekvereniging Hollandia, Sportcomplex "de Blauwe berg" aan Het Keern waar je je officieel kon afmelden. Na afloop liepen we naar het station van Hoorn en reden huiswaarts.
Het was best een mooie wandeldag geworden. Het was de hele dag droog gebleven Er was erg veel zonneschijn, maar ook veel westenwind. De voorspelde maximumtemperatuur van 13 graden leek door de koude wind op een gevoelstemperatuur van 5 graden.

Henri Floor & Coos Verburg

Klik