De RS80 tocht vanuit Scheveningen.

Op zaterdag 14 januari 2006 organiseerde RS80 een 25 km wandeltocht vanuit Scheveningen. De start was vanuit de scholengemeenschap J.W. Grafisch & Kreatief.
Met de trein vanuit ons dorp reden we in een uur naar Den Haag CS, zonder te hoeven overstappen. We zaten voor in de trein. Toen we naar tramlijn 9 liepen konden we deze nog net voor onze neus zien wegrijden. Een kwartier later kwam de volgende tram. Toen we met de tram langs Madurodam reden, zeiden we tegen elkaar dat we hier eens samen naar toe moesten gaan. We kenden het beiden alleen nog van vroeger, toen we hier met onze ouders naar toe zijn geweest. Toen we de tram waren uitgestapt en naar de startlocatie liepen, kwamen we verschillende wandelaars tegen, die net gestart waren. Rond half tien begaven wij ons ook op pad.
Het eerste markante gebouw, dat we op onze wandeling troffen, was een groot kerkgebouw, dat op de hoek van de Nieuwe Duinweg en de Parklaan stond. Daarna kwamen we door de Belgenwijk, getuige de straatnamen als Belgisch Plein, Antwerpsestraat, Leuvensestraat en Hasseltsestraat waar we doorheen kwamen. Daarop verlieten we de bebouwing en betraden het natuurmonument Harstenbroek
of Nettenboetstersveld.

De graslanden van het zeedorpenlandschap behoren tot een zeer uitzonderlijk type binnen de toch al bijzondere graslanden van de kalkrijke duinen. Het is dan ook niet voor niets dat Nederlandse kustduinen bijna volledig onder de Habitatrichtlijn vallen. Het is nog één van de weinige min of meer intacte landschappen van Nederland. Dit landschapstype komt voor in een smalle strook van 100-300 meter in de overgang van de oude zeedorpen naar de natuurlijke graslanden van het open duin.
De invloed van de mens heeft in het verleden (en op sommige plaatsen langs de kust nog steeds) gezorgd voor een geringe mate van storing en van verrijking van de bodem met mest of visgrom. Een aantal plantensoorten reageert juist hierop zoals Kegelsilene, Wondklaver en Blauwe bremraap. Is er te veel storing dan worden de planten platgelopen, is er te weinig storing dan groeit het grasland dicht.
Door de ligging direct om het oude zeedorp is in de afgelopen decennia al veel verloren gegaan door bebouwing.. Daarom is het van groot belang, dat het weinige wat nog rest van dit landschapstype met de hoogste prioriteit te beschermen.
De Harstenhoek is gelegen aan de noordzijde van Scheveningen. Het terrein is ongeveer 15-20 ha groot. Tot ongeveer 1900 was het terrein bijna twee keer zo groot; dat deel is ten prooi gevallen aan de stadsuitbreiding van Scheveningen.
Het gebruik als landbouwgebied voert terug tot de achttiende eeuw. Aan dit agrarisch verleden dankt het terrein dan ook zijn naam. Leendert van der Harst was degene die de eerste ontginningen verrichte. De akkers en de wallen van deze ontginning zijn nog duidelijk zichtbaar in het terrein.
Met het starten van de waterwinning in 1874 zakte het grondwater. Hierdoor werd landbouw niet meer rendabel. Een droge vallei bleef over. Tot ongeveer 1935 deed de vallei dienst als koeienweide. Na beëindiging hiervan is de vallei in gebruikt geraakt voor het drogen en boeten van de vissersnetten. Vandaar de tweede naam: het Nettenboetstersveld. Deze activiteit duurde tot ongeveer 1960.
Door een steeds grotere recreatieve druk op het terrein vanuit de Scheveningen bebouwing en van dagtoeristen is het waterleidingbedrijf overgegaan tot het geheel afsluiten van het gebied. Dit had tot gevolg dat de zo kenmerkende plantensoorten van het zeedorpenlandschap in de afgelopen 30 tot 40 jaar bijna geheel zijn verdwenen. Als beheerder van het terrein betreurde het Duinwaterbedrijf Zuid-Holland dit, maar het opnieuw openstellen van de Harstenhoek zou zeer waarschijnlijk leiden tot het geheel kapot trappen van de begroeiing. Kortom zowel het geheel afsluiten als het geheel opstellen van het terrein zou leiden tot een groot verlies. Daarom werd vier jaar geleden besloten om paarden (Shetlanders) te laten terugkeren op de Harstenhoek. Zij moesten weer zorgen voor betreding en voor bemesting.
En zowaar, een aantal van de (bijna) verdwenen soorten is op diverse plaatsen teruggekeerd zoals Liggende asperge, Kraailook, Blauwe bremraap, Kegelsilene en Wondklaver. Vooral Kegelsilene en Wondklaver zijn lokaal massaal teruggekeerd. Ze zijn te vinden ongeveer halverwege de Harstenhoekweg. Hier gaat de wegberm direct over in het aflopende deel van een akkerwalletje. Kegelsilene en Wondklaver zijn enkele van de soorten die zo kenmerkend zijn van de graslanden van het Zeedorpenlandschap.

Geschiedenis van De Pier
1866: indiening aanvraag van het eerste plan voor De Pier
1897: oprichting Maatschappij Wandelhoofd
1898: Wandelhoofd Koningin Wilhelmina wordt ontworpen
1899: begin van de bouw van Wandelhoofd Koningin Wilhelmina
1901: opening door Prins Hendrik op 6 mei
1902: oprichting van Exploitatie Maatschappij Scheveningen
1914: begin van de Eerste Wereldoorlog: gebruikelijke vuurwerken worden verboden
1923: de torentjes van de entree worden in verband met bouwvalligheid gesloopt
1939: begin Tweede Wereldoorlog: gebruikelijke feestverlichting wordt verboden
1943: het Wandelhoofd wordt gesloopt door de Duitsers na brand in het paviljoen
1943-1959: geen Pier
1948: eerste ontwerp voor de nieuwe Pier
1953-1959: ontwikkeling van de nieuwe Pier door Exploitatie Maatschappij Scheveningen
1955: resten van de oude Pier worden opgeruimd en een prijsvraag wordt uitgeschreven voor het ontwerp van de nieuwe Pier
1958-1959: architecten Maaskant, Dijk & Apon maken een ontwerp voor de nieuwe Pier
1959: begin bouw van De Pier: de eerste paal op het strand wordt geslagen
1960: de eerste paal in open zee wordt geplaatst
1961: officiële opening van De Pier door Prins Bernhard
1962: opening van het toreneiland
1964: aankoppeling van het stalen eiland
1973: overname van De Pier door Brederoo
1991: overname van De Pier door Familie van der Valk
1993: begin van de renovatie van betonkolommen onder het wandelhoofd
1993: sloop van café restaurant zonne-eiland
1993: start van de nieuwbouw van het restaurant
1993: start van de renovatie van de betonconstructie onder het zonne-eiland
1994: brand op aansluiting naar het pirateneiland
1994: opening van het nieuwe restaurant
1995: renovatie van de uitkijktoren
1997: realisatie waterbassin ten behoeve van de sprinklerinstallatie noordeiland
1998: start van de nieuwbouw op het wandelhoofd
1999: opening van het nieuwe wandelhoofd
1999: start van de bouw van kiosken in de wandelpromenade
2000: oplevering en ingebruikname van kiosken in de wandelpromenade
2000: plaatsing van de Sling Shot op het rechtereiland
2001: plaatsing van de Bungy Jump bovenop de uitkijktoren
2001: sloop van café Piers voor de entree van De Pier
2002: start aanleg tokkelbaan

We volgden het strand ongeveer 2200 meter. We werden nog een keer door drie ruiters ingehaald, die in galop voorbijreden. Een hond die blaffend op de ruiters toeliep stoorden de ruiters niet in hun galop. Toen we het strand verlieten zagen we twee eenpersoons rijtuigjes die door een paard werd getrokken voorbij rennen.
Nu werd het parkoers gigantisch mooi. Het pad voerde nu door natuurgebied Meijendel. Daarbij kwamen we over knuppelvlonders tussen riet, over schelpenpaadjes, zandpaadjes, houtsnipperpaadjes, graspaadjes en dergelijke. We kwamen nog door de libellenvallei. Libellen hebben we echter niet gezien. Het was jammer dat er werkzaamheden werden uitgevoerd in de libellenvallei, want we zagen talrijke sporen van rupsvoertuigen. De vallei zag er wel heel mooi uit. Vanaf een uitzichtsduin hadden we fraaie vergezichten op de omgeving. Het pad met de Meyendelse Kasseien zag er Belgisch uit.
Op 11 km werd de verzorgingspost bereikt te Wassenaar. Het was een rijke buurt bij de verzorgingspost, want er stonden hier alleen vrijstaande huizen met grote tuinen. Op de bon voor een kop koffie of thee kregen we ook nog eens een verpakte wafel uitgereikt. We konden er ook nog erwtensoep krijgen. Wij aten er ons eerste pakje brood op.
Na de verzorgingspost liepen we weer naar landgoed Meyendel en staken de Meyendelse weg over. Opnieuw kwamen we langs een uitzichtsduin. Het uitzicht van dit duin viel wat tegen en was niet zo imposant als de uitzichtheuvel bij de libellenvallei. Nu was tot aan de Waalsdorpervlakte de routebeschrijving niet te volgen. We hadden het idee dat er regels waren weggelaten. De route was gelukkig wel goed gepijld. Op de pijlen ontbraken helaas de nummers van de afslagen. Daardoor was het voor de Waalsdorpervlakte niet vast te stellen waar we op de routebeschrijving liepen.
We kwamen nog door een gebied met loslopende pony´s. Toen Coos hier liep, moest ze zich een pad tussen de pony´s banen. Ikzelf had meer geluk, want toen ik er kwam moest je echt kijken waar ze liepen.
Bij de Waalsdorpervlakte zagen we de bekende klok hangen die elk jaar geluid wordt bij de dodenherdenking op 4 mei. We vroegen ons af hoe men eigenlijk aan de naam van de Waalsdorpervlakte is gekomen. Dit omdat deze vlakte toch in een heuvelachtig gebied ligt. Of zou het om het vlakke gedeelte tegen de heuvel aan betreffen.
Vlak voordat we het duingebied verlieten over een steile trap, troffen we twee dames die verkeerd waren gelopen. Eén van de dames herkenden we. Zij liep tot een paar jaar terug nog mee met WS78 wandeltochten. Verder had zij al meer dan 55 keer de Nijmeegse vierdaagse gelopen. Via een golfterrein bereikten we sportvelden. Op een van deze sportvelden was een hockeywedstrijd aan de gang van meisjes. Verschillende van hen speelden, ondanks de kou, met blote benen, maar anderen droegen een majo.
Op 18 ½ km werd de grote rust bereikt. Deze was gelegen op camping Duinlust. Hoewel wij niet het plan hadden om te rusten, liepen we toch het camping terrein op naar het restaurant waar de grote rust was. Want we wilden de 25 km toch wel volmaken.
Na de rust kwamen we nog door bosgebied Clingendael. Even verderop moesten we een drukke weg kruisen. Het betrof de Van Alkemadelaan. Het stoplicht bleef dermate lang op rood staan, dat we op een gegeven moment maar besloten om toch bij rood over te steken. Voordat we de finish bereikten kwamen we nog door het Hubertuspark, de Nieuwe Scheveningse Bosjes en het Westbroekpark. De routebeschrijving gaf aan dat de totale afstand 25 km en 75 meter lang was. Het infobulletin meldde een lengte van 26 km.
De tocht was uitgezet door een echtpaar, die deze tocht uit Scheveningen voor de 16e keer uitzette. Vanwege hun gevorderde leeftijd ( 80 en 79 jaar) was dit hun laatste uitgezette tocht. Ze werden beloond met een afbeelding op het wandelplaatje. Ook kregen ze nog een oorkonde, ingelijst en al. Wij zetten hen ook nog op de foto. Naast deze foto kunt u ook nog de overige 32 foto´s zien die wij gemaakt hebben door op de button van het fototoestel te klikken, dat boven in dit verslag staat. Er waren 550 deelnemers en het IVV-nummer was 11411.

Henri Floor & Coos Verburg