|
|
|
|
Met WS78 vanuit Oosterbeek |
Op zaterdag 3 januari 2004 organiseerde WS78 een 40 km wandeltocht vanuit Oosterbeek,
gemeente Renkum.
Oosterbeek, met 10.970 inwoners het grootste dorp van de gemeente Renkum ligt aan de Rijn en is aan twee kanten omgeven door bos. Kenmerkend voor Oosterbeek is het grote aantal negentiende-eeuwse villa's en de weinige hoogbouw. Het gemeentehuis van de gemeente Renkum staat in Oosterbeek.
Het was weer een echte nieuwjaarsreceptie. Talrijke handen werden geschut onder het uitspreken van de beste wensen voor het nieuwe jaar en gezoend werd er ook. De 100.000ste wandelaar, die zich voor een WS78 wandeltocht inschreef (dus vanaf 23 september 1978), werd verwelkomd met een bos bloemen. Hoewel de start officieel om 9.00 uur was, mocht al om 8.50 uur gestart worden vanwege de drukte. Later bleken 427 wandelaars te zijn gestart.
We verlieten de start in zuid-westelijke richting. Als eerste bereikten we de Pietersberg. Niet te verwarren met de Sint Pietersberg, want die ligt in Zuid-Limburg. Vervolgens passeerden we de Hemelse Berg.
Een schrijver uit het midden van de vorige eeuw Kneppelhout, beter bekend als Klikspaan, woonde op de Hemelse Berg. De Kneppelhouts maakten dat nog mooier dan het al was. Het echtpaar was erg kunstminnend en zij stimuleerden verscheidene jonge schilders, dichters en musici door hen uit te nodigen op hun landgoed te komen logeren. Op 17 september 1895 bood het dankbare Oosterbeek mevrouw Ursula Kneppelhout haar en "wijlen haren onvergetelijke Echtgenoot" een gedenkteken aan ter gelegenheid van haar 70ste verjaardag.
Johannes Kneppelhout (1814-1885) werd op 8 januari 1814 in Leiden geboren. Als zeventienjarige liet hij zich inschrijven als student rechten aan de universiteit Leiden. De studie boeide hem echter nauwelijks. Bovendien had hij de beschikking over een groot familiekapitaal, zodat een titel hem niet interesseerde, en hij ook nooit afstudeerde. Zijn leven lang heeft hij kunnen rentenieren. Zijn werkelijke interesse was de letterkunde. Tijdens zijn studententijd sloot hij zich aan bij een groep ‘student-auteurs’, die beïnvloed waren door de Franse en Engelse romantiek. Onder de leden van deze ‘Rederijkerskamer voor Uiterlijke Welsprekendheid’ bevonden zich mensen als Nicolaas Beets, Johannes Hasebroek en Bernard Gewin. In de aflevering ‘De student-auteur’ van zijn studententypen verwerkt hij zijn ervaringen met deze ‘Romantische Club’, die bijeenkwam in sociëteit De Burcht. Daarnaast was hij lid van het (nog altijd bestaande) muziekgezelschap Sempre Crescendo. Na zijn Leidse periode ontwikkelde hij zich als aristocraat en mecenas voor menig talentvolle jongeling. Zelf kocht hij een buitenhuis bij Arnhem, waar hij een indrukwekkende kunstcollectie aanlegde. Daar overleed hij op 8 november 1885.
Verder liepen we om bosgebied Lage-Oorsprong en door bosgebied Hoge-Oorsprong. Daarop bereikten we de Valckeniersbossen. We doorkruisten het vila-buurtschap Heveadorp.
Heveadorp is met 895 inwoners de kleinste woonkern van de gemeente Renkum. In Heveadorp staan mooie rietenkapwoningen, die rond 1920 zijn gebouwd voor de medewerkers van de Hevea-rubberfabriek. Hevea is eind jaren '70 overgenomen door Vredestein en het fabrieksgebouw is gesloopt. Na een periode van verval is het karakteristieke dorpje weer nieuw leven ingeblazen. De rietenkapwoningen zijn gerestaureerd en er zijn nieuwbouwwoningen gebouwd.
Daarop bereikten we bosgebied Duno. We liepen hier over de Hunnenschans. Hier vandaan hadden we mooie uitzichten over de Rijn en de Betuwe in. Bovendien hadden we uitzicht op de stuw in de Rijn bij Driel.
De Hunneschans is een middeleeuwse wal- of vluchtburcht daterend uit de 11e eeuw.
Het Duno bosgebied was hier flink heuvelachtig. We herkenden deze dag verschillende malen trajecten van de WS78 wandeling vanuit Wolfheze van 1 oktober 1988 die wij toen hadden uitgezet. Mooi was ook de Italiaanse weg met z'n grote oude bomen. Op 9 km was de soeppost te Doorwerth.
We dwaalden nu verder door bosgebied, nu in noordelijke richting. We staken de N225 over en liepen hier over natuur en heidegebied Laag-Wolfheze. We staken een paar bruggetjes over. We bereikten opnieuw de N225 en volgde deze even over een fietspad. Spoedig verlieten we deze weer en sloegen af over de straat Kabeljauw. Deze weg voerde naar boerderij Kabeljauw. Wie wel eens met de auto over de A50 heeft gereden ter hoogte van Wolfheze zal hier wel eens een parkeerplaats hebben gezien met de naam Kabeljauw. We liepen hier parallel aan de Heelsumse beek. We liepen ook in de richting van Heelsum. Na een klim sloegen we bij de kerk af en bereikten het centrum van Heelsum. Dit gedeelte vonden we wat minder mooi, na al dat moois wat we al gezien hadden.
Heelsum is sterk op het dorp Renkum georiënteerd en telt 3.974 inwoners. In Heelsum staat een prachtig kerkje gelegen op een natuurlijke heuvelrand nabij het Heelsumse beekdal.
We verlieten Heelsum aan de noord-west kant en spoedig werd de grote rust bereikt.
Deze was gelegen in Wageningen-Hoog en heette restaurant Nol in 't Bosch.
Het verkrijgen van een consumptie was nu rommelig geregeld.
Eerst moest je een bonnetje kopen om vervolgens in een andere vertrek de bestelling op te halen.
Wij kenden deze rust wel van andere tochten en dan was het hier heerlijk en rustig toeven.
Na de grote rust, die op 20 km lag vervolgden we ons pad naar de Kortenburgse beek.
Bij boerderij Everwijnsgoed staken we de Bennekomseweg over.
Boerderij Everwijnsgoed dateerde weliswaar uit 1858, maar bestond reeds in de veertiende eeuw.
Hier heette de beek Molenbeek. Zo'n 45 jaar geleden kwam ik hier nogal eens met mijn ouders in de periode dat ik in Wageningen woonden. Dit was een favoriete plek in de zomer om pootje te baden. Toen noemden we deze beek de Renkumse beek.
Verderop liepen we langs Landgoed Quadenoord met zijn landgoed-camping. Daarna liepen we door bosgebied Quadenoord en kwamen daarbij even over het grondgebied van de gemeente Ede. Daarna verlieten we het bosgebied om deze in te ruilen voor een meer open gebied.
Dit gebied wordt de fluvioglaciale smeltwatervlakte genoemd. In dit gebied is het landijs nooit geweest. Aan het eind van de ijstijd kwamen enorme hoeveelheden smeltwater vrij, die zich een weg naar het zuiden zochten. Op één van die grote vlakten voerden de geallieerde troepen op 17 september 1944 een massale luchtlanding uit om de brug bij Arnhem te kunnen bezetten, hetgeen helaas mislukte.
We liepen langs een akker in de buurt van boerderij De Boshoeve. Langs de kant stond een informatiebord met de volgende tekst:
Biotoop verbeterende akkerrranden
Wat
Deze akkerrand is ingezaaid met een mengsel van: tarwe, gerst, haver, rogge, zonnepitten, korrelmais, mosterdzaad, bladrammenas, seradella, zoute lupine, wikken, anijszaad, bladkool, phacelia, boekweit, mergkoolknollen en diverse soorten klaver en grassen.
Waarom
Insecten (bijen, vlinders, hommels e.a), vogels en kleine zoogdieren hebben in het cultuurlandschap onze hulp nodig voor het vinden van gevarieerd voedsel en de nodige dekking. De zaadvorming na de bloei zorgt voor een rijke muizenstand, waarvan op hun beurt de roofvogels en de uilen profiteren.
Wie
Initiatiefnemer is de Stichting Biotoopverbetering Zuid-Veluwe. Deze inzaai is mogelijk gemaakt door de medewerking van de landbouwers/grondeigenaren en is gefinancierd met subsidie van de provincie Gelderland en de gemeente Renkum.
We staken de Doorwertseheide over. Daarop bereikten we Wolfheze Hier was op 31 km de koffiepost.
Wolfheze of Wolfhees betekent wolvenbos. Het heeft een merkwaardige geschiedenis. Het werd namelijk in 1585 tijdens de 80 jarige oorlog door de Spanjaarden zo grondig verwoest dat het geheel van de aardbodem werd weggevaagd. Dit oude Wolfheze lag aan de hanzeweg van Arnhem via Wageningen naar Utrecht. In het dorp Wolfheze staat een groot psychiatrisch ziekenhuis. Wolfheze heeft 1.595 inwoners.
Daarop zetten we koers naar het plaatselijke NS-station. We liepen enige tijd parallel aan de spoorlijn en liepen onder de A50-snelweg door. Nu kwam er een parkoerswijziging. Dit omdat op het laatste moment voor een bepaald deel van het parkoers tocht geen toestemming was verleend. Op 36½ km werd de fruitpost bereikt. Deze was gelegen in een partytent. Het was hier flink kleumen met deze vrieskou van deze dag. De temperatuur kwam namelijk niet boven de -2° uit.
Daarna slingerden we nog wat door Oosterbeek om de finish na 39.720 meter te bereiken. Het was een geslaagde en mooie tocht geworden. Ondanks het koude weer werd er een seizoenrecord aan deelnemers gebroken met 427 man. Het IVV-nummer was 11421.
| Henri Floor & Coos Verburg |