Het verslag begint onder de foto
Monumentaal landhuis van landgoed De Lathmer

erug naar Twello, een dorp gelegen in de provincie Gelderland tussen de plaatsen Apeldoorn en Deventer. Het was in het jaar 2013, om preciezer te zijn 22 november 2013, toen WS78 daar neerstreek en haar IJsselvallei-wandeling organiseerde. Een imposante wandeling die nog steeds in mijn geheugen staat gegrift. Een goede zaak van de club om er na zoveel jaar nog eens terug te keren. Onder het motto ‘Landgoederen langs de IJssel’ vindt vandaag deze voettocht plaats en dat moet een boeiende tocht worden. Dat kan niet missen. Om in gebieden rond de Grote Rivieren te struinen vind ik machtig. Je vindt er goddelijke panorama’s en er valt altijd iets te beleven, zelfs als het hoogwater is. Alleen de weidse blik al geeft mij het gevoel van vrijheid, een vrijheid die ieder mens tot in zijn tenen moet voelen. Daarom heb ik in de loop der jaren heel wat voetafdrukken hier in de omgeving achtergelaten. Soms heb je vier treinen nodig om op je plaats van bestemming te komen en soms ook niet. Het is een drukte van jewelste in de Intercitytrein die in de richting van Deventer raast, en de dienstdoende controleur laat het afweten. Ik moet niet boos zijn op luie mensen, want ze hebben niets gedaan. De overstap in Apeldoorn is een verademing. Nog geen tien minuten later worden we op het station van Twello afgezet. Evenals vorige keer nemen Cisca en ik onze intrek bij Hotel Taverne in Twello en dat is een weerzien met de crew na acht jaar. Bij aankomst moeten wij onze QR-code tonen. In plaats van een digitale code toon ik een papieren afdruk, omdat de technologie op mijn tamtam nog niet wordt ondersteund. Morgenochtend hoef ik niet voor dag en dauw op om op tijd bij het startbureau binnen te wandelen. Nou ja, als het reiswekkertje mij niet in de steek laat. Door ons vertrek, een dag voorafgaand aan de wandeling, heb ik het mailtje met de routebeschrijving gemist. Geen probleem, want daar doen ze bij de organisatie niet moeilijk over. Bezienswaardig in het dorp is een aantal rijksmonumenten waaronder het Post- en Telegraafkantoor met de directeurswoning en de eenbeukige kerk met toren. Zowel de kerk als de toren stammen uit de 15e-eeuw, voor de eeuwigheid is dat nauwelijks meer dan een knipoog. De kerk was oorspronkelijk gewijd aan Maria.
Akka van Kebnekajse, leidster van de groep wilde ganzen uit het boek Nils Holgerssons wonderbare reis [Herman Lamers]
Twello, Varkentjes op ballen


et inschrijfgeld inclusief consumpties met een stukje fruit bedraagt een habbekrats, daar hoeft niemand het voor te laten. Men hoeft geen beleggingen op de Maagdeneilanden aan te leggen of mondkapjes voor onze Staat te kopen om extra gelden te genereren. Neen, dat is niet nodig. Echt niet! Hoe kan iemand investeren in een belastingparadijs en er niet over hebben nagedacht. En wat moet je daar dan op antwoorden? Eh, sorry en onzorgvuldig. Neen, dat is ridicuul of plat gezegd: gelul. En dan die mondkapjes? Tja, snoer me de bek niet. Een bekend spreekwoord luidt: ‘Hebzucht kent geen grenzen’! Maar goed, dat terzijde. In het startbureau krijg ik een routebeschrijving aangereikt. Terwijl wandelaars uit alle windstreken de startlocatie binnenstromen, tikken de minuten naar de eerste start gelijkmatig weg. Ongeveer twee weken geleden heb ik met Antoine Hunting afgesproken om de ‘Landgoederen langs de IJssel-wandeling’ samen af te leggen en weer eens gezellig bij te praten. De laatste keer dat we elkaar hebben gezien was tijdens de WS-wandeling in Molenhoek op 19 oktober 2019. Blessures en corona hebben daarna roet in het eten gegooid. Natuurlijk hebben wij regelmatig telefonisch contact, maar samen op pad gaan is wat we willen. Vandaag is het droog, waardoor een regenjas of cape in de rugzak kan. Om 08:00 uur is het zo ver en een groep deelnemers verlaat het gebouw en gaat op stap. Eerst wandelen we door het centrum van het dorp waarbij we op het Marktplein een leuk kunstobject met varkentjes op ballen ontdekken. Bij navraag blijkt dat de vleeshandel in Twello vroeger welig tierde. Vleesverwerkende bedrijven van naam waren daar gevestigd. Nu is dat allemaal geschiedenis. Het kunstwerk is een herinnering aan het industriële verleden en heel kunstzinnig. Daarna leidt de route ons over paden en lanen van het landgoed Hackfort Veenhuis. Op het landgoed groeien eiken, beuken en mossen. De paden zijn op een enkele plas na prima te bewandelen. We zien de zon opkomen waardoor een rode gloed over de velden straalt. Dit zijn plaatjes die we graag zien.
Opkomende zon boven het veld
Wilp, Dorpsstraat met kerk en dorpspomp
ver diverse aantrekkelijke paadjes bereiken we na enige tijd het landgoed De Lathmer. Door het poortgebouw met z’n rood-witte luiken lopen we recht op het monumentale landhuis af. Het landgoed is ingericht als wooncentrum voor mensen met een verstandelijke beperking. Voor een van de bijgebouwen staat een man licht gebogen. Hij heeft een capuchon diep over z’n hoofd getrokken, als een fraudeur die zenuwachtig voor een pinautomaat staat om niet herkend te worden. De man houdt een vogel in z’n rechterhand. Ojee, dat verandert de zaak. Het blijkt het standbeeld van St. Franciscus van Assisi te zijn, die volgens de legende met dieren kon praten. Na zeven kilometer te hebben afgelegd staan leden van de verzorgingsploeg bij dorpshuis ‘De Pompe’ in het centrum van Wilp ons op te wachten. Enkele kraampjes op het plein vormen samen een minimarkt en zo valt er iets te beleven in Wilp. Een bekertje koffie en we kunnen verder met onze missie. Een lange rechte weg brengt ons bij de IJssel en aldaar slaan we naar rechts om een grasdijk te volgen. Het gras is drijfnat en binnen enkele minuten soppen we in onze schoenen. Ach, het deert ons niet. Tegen de voorkant van een boom staat iemand zijn blaas te legen, hetgeen een zoete pijn van de verlossing geeft. Een boom kan je van alle kanten benaderen, maar hoe weet je dan wat de voor- en achterkant is. Tja, dat is heel simpel, daar kom ik een volgende keer wel eens op terug. In tegenstelling tot de maand augustus zijn sommige paden prima te bewandelen omdat het hoge water teruggedrongen is tot het normale niveau. Ter hoogte van Slot Nijenbeek keren we de IJssel de rug toe en wandelen op een bosrand af. De oude toren van Nijenbeek is alles wat resteert van het kasteel, dat vroeger ook ‘Het Hooge Huis’ werd genoemd. Wandelend over slingerende, smalle paadjes zien we links een tentenkamp. Gezien de lage nachtelijke temperatuur lijkt me een overnachting meer op creperen bij de boer dan op kamperen bij de boer. Maar goed, iedereen zijn lol. Over een aantal opstapjes en diverse graspaden worden de voeten weer nat als ze toevallig niet opgedroogd zijn. De omgeving is prachtig en toont een palet van herfstkleuren. Met een grote boog zijn we in de plaats Voorst beland, aldaar kunnen we bij een pannenkoekenrestaurant de inwendige mens een oppepper geven. Hier hebben we 19,3 km op de teller staan. Een kopje koffie en een wafel met warme kersen gunnen we ons. Wij hoeven jullie niet te vertellen dat zo’n lekkernij meer dan smakelijk is, want dat is ‘t.
Ruďne Kasteel Nijenbeek
Voorst, Beekweidenpad - klompenpad
elaafd gaan we verder en volgen een pad langs de Voorsterbeek gevolgd door kronkelende paadjes in het bos Appensche Veld, om daarna de buurtschappen Gietelo en Bussloo aan te doen. Het bos gaat plaatsmaken voor een ruime blik. Een weidse vlakte met boerderijen, oude stallen en ontelbare akkers omringd door smalle sloten. Het tempo zit er nog goed in en het humeur is optimaal. Met een boog bereiken we de Bandijk. Deze schitterende grasdijk met fantastische uitzichten is prima te belopen en eindigt ten slotte in het dorp Wilp. Dit is om stil van te worden, is ’t niet! Af en toe komen we een wandelaar tegen die een ommetje maakt en ook van de omgeving geniet. We zijn terug bij dorpshuis ‘De Pompe’ en krijgen van een van de medewerkers een bekertje limonade aangereikt. Antoine zorgt voor een onvervalste ‘Klarenbeker’, die er met veel genoegen ingaat. Inmiddels is het kilometeraantal opgelopen tot 28,7. Vijf minuten later zijn we weer op pad. We wandelen over dezelfde lange weg als eerder op de dag. Deze weg eindigt wederom bij de IJssel en nu slaan we linksaf en wandelen in de richting van Deventer.
Bandijk naar Wilp
Uitzicht op de IJssel en Deventer
ndanks lange wegen is het panorama boeiend. In de verte zien we de contouren van een van de oudste steden van Nederland. Deventer werd vroeger ook wel ‘Moskou aan de IJssel’ genoemd, omdat de bevolking overwegend links georiënteerd was. Het heeft ook de naam ‘Koekstad’ vanwege een heerlijke lekkernij. Achtereenvolgens kruisen we de autosnelweg A1, de IJsselbrug, de Bolwerksmolen en het voetveer De Welle-De Worp. Bij de spoorbrug nemen we het onverharde wandelpad naar links en volgen de dwarsliggers op gepaste afstand. Een goederentrein met chemicaliën rijdt aan ons voorbij. Een ander onverhard pad brengt ons uiteindelijk bij de fruitpost waar we een appel toegestopt krijgen. De laatste kilometers zijn aangebroken en die leggen we met ons drieën af. We hoeven niet meer op ons parcours te kijken, omdat de derde persoon een inwoner van Twello is. Het te volgen pad kronkelt tussen boomgaarden en sloten en wordt steeds onstuimiger om te belopen. Wandelen wordt op een gegeven moment glijden door de modder, maar we blijven op de been. En dat is soms moeilijk. De bagger is van korte duur en de paden worden zienderogen beter. Ongemerkt lopen we de plaats Twello binnen en ter hoogte van het NS-station is de start- en finishlocatie bereikt, waar de teller een stand van 41,6 km aangeeft. De ‘Landgoederen langs de IJssel-wandeling’ was voor Antoine en mij een topper en we hebben er dan ook met volle teugen van mogen genieten. Onze dank gaat uit naar iedereen die deze tocht mogelijk heeft gemaakt. Geweldig hoor!

Alex Wijsman