---

De Woldberg-wandeltocht op 21 oktober 2006, route-informatie:




































De Woldberg-wandeltocht op 21 oktober 2006, historie omgeving:

Weststellingwerf ( uitspraak + ?) is een Friese gemeente met 25.561 inwoners (1 januari 2006, bron: CBS) en een oppervlakte van 228,40 km², waarvan 2 km² water. De gemeente ligt in de Stellingwerven, tegen de grenzen met de provincies Drenthe en Overijssel. Het gemeentebestuur zetelt te Wolvega.

De landbouw omvat akkerbouw en veehouderij, de industrie (vnl. gevestigd in Wolvega en Noordwolde) produceert o.m. meubelen, zuivelproducten, bouwmaterialen en elektrotechnische artikelen. Het natuurreservaat Lindevallei is een complex bestaande uit: Helomapolder, Driessenpolder, Gorterspolder, Botkereservaat, Onland en Oude Stroomdal (petgaten ten zuiden van de Linde). Andere natuurgebieden binnen de gemeente zijn de staatsnatuurreservaten Brandemeer (niet toegankelijk) en Rottige Meenthe.

Geschiedenis
De oudste dorpen in Weststellingwerf ontstonden in de 8ste-14de eeuw, gebouwd op flauw hellende, lange zandruggen, die oorspronkelijk werden begrensd door hoogvenen. In de 11de eeuw behoorden West- en Ooststellingwerf tot Drenthe en stonden ze onder de Bisschop van Utrecht. Het bestuur en de rechtspraak waren in handen van stellingen (dorpsrechters), die elk jaar wisselden. In 1504 werd het gebied de tiende grietenij van de Zevenwouden.

Kernen
De gemeente Weststellingwerf telt 26 officiële kernen. De hoofdplaats is Wolvega. De Nederlandse namen zijn de officiële, de Friese namen worden niet gebruikt. In Weststellingwerf wordt geen Fries, maar Stellingwerfs gesproken, een Nedersaksisch dialect. De plaatsnaamborden in de gemeente zijn eentalig Nederlands.

Een grietenij is een voorloper van de huidige gemeente in de provincie Friesland. Van het eind van de 16e eeuw tot 1851 waren er in Friesland in totaal 30 grietenijen.
De grietenijen maakten deel uit van de kwartieren (regio's) Oostergo, Westergo en Zevenwouden.
Bij de gemeentewet van 1851 werden de grietenijen vervangen door gemeenten.
De grietmannen (bestuurders van grietenijen) tezamen met de bestuurders van de elf steden vormden een raad die bekend stond om de trage wijze van besluitvorming. Een populaire verklaring voor de uitdrukking op zijn elf-en-dertigst, waarmee aangegeven wil zijn dat iets traag verloopt, is dan ook dat die ontleend zou zijn aan deze vergaderingen. In werkelijkheid stamt de uitdrukking van voor de lange periode waarin het aantal grietenijen dertig was, en had die eerder de betekenis van precies of zorgvuldig werken.

Het Stellingwerfs (Stellingwarfs) is de niet-Friese streektaal van de gemeenten Oost- en Weststellingwerf (samen de Stellingwerven) in Zuidoost-Friesland, met uitzondering van de Friestalige dorpen Haulerwijk en Waskemeer (beide Ooststellingwerf) en het gebied rond het dorp Noordwolde, waar zich onder invloed van de veenkoloniën een eigen streektaal ontwikkeld heeft (in de volksmond "Veenkoloniaals" genoemd). Het Stellingwerfs heeft z'n oorsprong in het Nedersaksisch en is daardoor verwant aan onder meer het Drents en Sallands. Verrassend genoeg is de streektaal van Steenwijkerland en van een klein aangrenzend deel van Drenthe ook Stellingwerfs. Ook in het oostelijk deel van de Friese gemeente Lemsterland wordt Stellingwerfs gesproken.
Het Stellingwerfs is voor Nederlandstaligen doorgaans goed leesbaar. De Stellingwerfse literatuur is meestal modern en kent een geraffineerd taalgebruik.
De Stellingwerven behoren samen met Het Bildt (Bildts), Leeuwarden (Stadsfries) en de Waddeneilanden Vlieland en Ameland tot de gebieden in Friesland waar geen Fries wordt gesproken.


































De Woldberg-wandeltocht op 21 oktober 2006, nabeschouwing:

Met prachtig wandelweer startte deze keer vanuit de Blesse 547 wandelaars waarvan er 40 op de 50km,
119 op 40 km en 388 op de 25 km.
Van de 547 wandelaars liepen er 440 tegen adm. kosten, 62 voor een medaille, 13 voor de beker, 19 voor het bord en 13 voor het schildje.
Het aantal leden, dat mee liep was ver boven de 300. Aantallen waar je als vereniging verguld mee kan zijn.
In het geheel genomen een goed begin van het 34e winterseizoen.
































De Woldberg-wandeltocht op 21 oktober 2006, verslag van Jan Kattenberg (bron www.flal.nl en www.wandelmee.nl):

Het was druk in truckerscafe Pieter Poot in het Fries-Overijsselse grens dorpje De Blesse. Honderden FLAL’ers wilden van start in deze eerste winterserietocht. 8.40 uur: velen staan al buiten te trappelen van ongeduld. Pas om 8.55 worden de routebeschrijvingen uitgedeeld.
De gebruikelijke hektiek. “geef hier”,”waar is de route van de 25?”, ”is dit de 40 km?” graai, graai. Eindelijk kunnen we op weg.
Eerst door het Weststelingerwerfse coulissenlandschap: veel weilanden omzoomd met bomen, houtwallen en kleine bosgebieden kenmerkend voor het oostelijk Woudengebied van Friesland. Langzaam gaan we over in het Drents Friese Woud. Maar niet helemaal, bij Wilhelminaoord is de rust en keren we ook weerom. Op naar de Woldberg. Aldaar een zeer bijzonder punt. Op gegeven moment ga je de hei op. Over de zanderige hei zie je de bossen van de Woldberg. Draai je je echter om dan zie geen hei en geen bossen maar weiden en houtwallen. Het ultieme grenspunt tussen 2 landschapstijlen. Als bewijs voeg ik een satelietfoto toe van Google Maps. Ook mijn foto rapportage geeft dit punt weer. Nu dus over de Woldberg. Een fikse heuvel vlakbij Steenwijk en in de 80-jarige oorlog een strategisch punt bij de belegering van Steenwijk door de Spanjaarden (vergeefs: de Olde Grieze werd niet veroverd).
Door landgoed De Eese volgden vele kilometers door dit zanderige bosgebied.Op gegeven moment zagen de Olde Grieze zelf, zo dicht zaten we bij Steenwijk. Hierna weer naar het Noorden. Door Witte Paarden (raar dat ik daarna alleen maar zwarte paarden zag) en Steenwijkerwold.
Wederom coulissenlandschap. Maar toch anders dit was licht glooiend. Nog een FLAL wagenrust, nu nog 7 km en dan zijn we weer in De Blesse. Het bleken er 5 te zijn. De GPS bleef steken op 38.2 km. Mooie tocht, veel afwisseling. Goed begin van de winterserie, smaakt naar meer.